Noodplanningsoefening

In een noodsituatie schieten verschillende hulpdiensten, ook wel disciplines genoemd, onmiddellijk in actie, zoals de brandweer, politie en medische diensten, lokale overheden en ondersteunende partners. Zij werken volgens vooraf vastgelegde afspraken en structuren om snel informatie uit te wisselen en hun acties op elkaar af te stemmen. Dankzij die gecoördineerde samenwerking kan er snel en doeltreffend hulp geboden worden en blijven de gevolgen voor de bevolking zo beperkt mogelijk.

Op dinsdag 21 april organiseerde de veiligheidscel van Heist-op-den-Berg een noodplanningsoefening. Doel: de paraatheid van de betrokken diensten en hun samenwerking in noodsituaties versterken. Dergelijke oefeningen zijn essentieel om procedures te testen, communicatie te verbeteren en snel en doeltreffend te kunnen handelen wanneer het er echt toe doet.

Scenario

Het scenario was het volgende:

Om 17.30 uur zijn bij een transportbedrijf in de Schoorstraat in Heist-op-den-Berg 6 personen aan het werk. Plotseling schiet de batterij van een heftruck in brand. Het vuur slaat over op 3 vrachtwagens die zijn volgeladen met banden. 4 personen krijgen ernstige brandwonden en moeten zo snel mogelijk worden afgevoerd.

De brandweer kan om een brand te blussen, primair, secundair of tertiair bluswater gebruiken. Primair bluswater is onmiddellijk beschikbaar (bv. via hydranten). Secundair bluswater is nabij en snel inzetbaar (bv. vijvers, regenbekkens). Tertiair bluswater ligt verder weg en vraagt extra aanvoer (bv. kanalen, watertransport). Om de brand in deze oefening te blussen, heeft de brandweer tertiair bluswater nodig. Voor het industriegebied van Heist-op-den-Berg moet dat gehaald worden bij visputten in de Vissersstraat zo'n 3,2 km verderop. De brandweer moet dus een heel groot watertransport voorzien over de Liersesteenweg om de brand te blussen.

Een deel van de Liersesteenweg en een heel aantal zijstraten moeten dan ook afgesloten worden. De politie staat daarvoor in, samen met de verkeerstechnische dienst.

Tot slot moet er goed gecommuniceerd worden naar de bewoners toe, over de verkeersafsluiting ook in real time. Daarnaast zit in de oefening verwerkt dat de brand een rookwolk veroorzaakt. De buurtbewoners moeten ramen en deuren gesloten houden.

Evaluatie

Commandopost Operaties

Bij een noodsituatie komen vertegenwoordigers van elke discipline samen in de CP-Ops (Command Post Operations): een centrale plaats van waaruit de situatie opgevolgd en gestuurd wordt. Samen brengen ze alle feiten en noden in kaart en beslissen welke acties ondernomen moeten worden. Na elk overlegmoment kunnen de vertegenwoordigers telkens hun achterban gaan aansturen en informeren, en input van hen krijgen om weer mee te nemen naar het volgende overleg.
De werking van de CP-Ops binnen de oefening verliep zeer goed. Ze kregen snel een totaalbeeld van de situatie. De overlegmomenten waren constructief en gestructureerd. Het was een ervaring waaruit alle leden van de CP-Ops lessen hebben kunnen trekken om mee te nemen naar een reële noodsituatie.

Watervoorziening industriegebied

Wanneer op het Heistse industrieterrein een beroep gedaan moet worden op tertiair bluswater, dan zijn de gevolgen verstrekkend. Er moet een kilometerslange brandslang uitgerold worden, en dat langs de drukke Liersesteenweg. Op zich verliep het organiseren van dat ‘grote watertransport’ tijdens deze oefening goed. De brandslang van maar liefst 3,3 km was na een dikke 50 minuten volledig uitgerold en operationeel. Dat viel binnen de opgegeven limiet van 1 uur. De ploegen van het grootwatertransport waren stand-by en de verkeersdrukte was tot een minimum herleid. Ook de afbraak van de brandslang verliep vlot en was sneller dan voorzien, omstreeks 22.30 uur, afgerond.
Maar in werkelijke, onverwachte omstandigheden zal er allicht hier en daar een vertraging zijn. Dan kan het grootwatertransport te laat komen. Bovendien zal de slang bij een werkelijk incident naar alle waarschijnlijkheid meerdere uren blijven liggen op de N10 totdat de brand is geblust. Gebeurt dat dan nog eens tijdens de werkuren, dan zal dat een groot verkeersinfarct tot gevolg hebben.

Het knelpunt rond de watervoorziening in het industriegebied zal dus nog verder met het lokale bestuur doorgesproken moeten worden om op zoek te gaan naar oplossingen.